Oskar de Roos
Zoetwater Expert WWF
03 september 2019

Watersymfonie

Het is nog donker, 4 uur in de ochtend, als de wekker gaat. Ik spring haastig uit bed, trek m’n kleren aan en ren de trap af. Niet veel later komen ook mijn twee collega’s de hotellobby binnen. De één, uit Brussel, heeft een koffer vol met geluidsapparatuur meegenomen. De ander, uit de regio, is samen met een lokale ranger onze gids. We hebben namelijk een hele speciale missie in het nationale park Hutovo Blato, een moerasgebied in Bosnië en Herzegovina.

Geluiden van het ecosysteem

Het is nog altijd donker als we aankomen op de plek waar onze boottocht begint. Mijn collega uit Brussel brengt alles in gereedheid voor een geluidsopname van het lokale ecosysteem. Je denkt misschien; wát? Precies, dat dacht ik ook, maar wat hij doet is heel bijzonder en levert prachtig materiaal op. In het kort; met surround sound opnameapparatuur maakt hij een 360 graden opname van een ecosysteem dat ontwaakt uit de nacht. En ja, dit doen maar heel weinig mensen op deze planeet en heet Soundscaping ecology. Lees, luister en zie er hier meer over.

De boottocht is onvergetelijk. Met een stille elektrische motor glijden we over het ongeschonden wateroppervlak. Kleine en grote meren zijn verbonden via smalle doorgangen. Rondom het moerasgebied doemen de bergen op en de zon komt langzaam tevoorschijn. De omgeving is gehuld in diverse tinten groen en het zit er vol met bijzondere vogelsoorten. Op een geschikte locatie laten we de apparatuur achter, en na een uur varen halen we de apparatuur weer op. Het eindresultaat is verbluffend. Een prachtige geluidsopname met vogelgezang, fladderende vleermuizen, insecten, gespetter in het water, alles komt samen in een symfonie van onze natuur. Ik ben sprakeloos.


Hydropower is not green

Ik ben hier in de Balkan zeker niet alleen om van de natuur(geluiden) te genieten. Maar samen met mijn collega’s gaan we er de komende jaren alles aan doen om een aantal geplande waterkrachtcentrales in de regio tegen te houden.

In de Balkan spreekt men over een hydropower boom, bijna 3.000 kleine dammen staan gepland. Als deze dammen worden gebouwd, is geen enkele rivier meer vrijstromend. Met als meest tastbare gevolg dat trekvissen niet meer tegen de stroom in naar hun paaigronden kunnen. Waterkrachtcentrales sluiten ook de watertoevoer naar moerasgebieden af, het moeras waarover ik net nog rondvoer droogt hierdoor op en het kwetsbare ecosystemen zal verdwijnen.   

Our Planet brengt deze kwetsbaarheden prachtig in beeld. Netflix en WWF laten begeleid door David Attenborough's iconische stemgeluid in deze documentaireserie zien hoe afhankelijk onze natuur is van zoetwater. Mensen, dieren, ecosystemen, niets kan zonder een schone en betrouwbare watertoevoer. Waterkrachtcentrales brengt dit in gevaar, terwijl er veel alternatieve energiebronnen zijn, zoals wind- en zonne-energie. 
  

…en weer aan het werk

Na deze unieke ervaring rijden we terug en schuiven aan bij de ontbijttafel. Vol met hernieuwde energie, ondanks de korte nacht. Ik kan niet wachten om ons werk te hervatten en de plannen voor nieuwe waterkrachtcentrales een halt toe te roepen. De komende tijd roepen we lokale overheden in de Balkan op hun beleid te herzien en subsidies te stoppen. Ook starten we met een campagne om de lokale bevolking te betrekken. De gevolgen van waterkracht zijn niet altijd direct zichtbaar; maar waterkracht is geen duurzame bron van energie.

Oskar

 

Oskar de Roos
Zoetwater Expert WWF
Bekijk meer artikelen

Blijf op de hoogte

Ontvang inspiratie, duurzame tips en het laatste natuurnieuws van WWF (ca. 2 mails per maand)