Per Angelstam WWF
17 november 2021

Europese bossenwet biedt kansen: meer is nodig om natuurvernietiging echt te stoppen

Vandaag presenteert de Europese Commissie haar voorstel voor een Europese Bossenwet. Een wet waardoor alleen nog ontbossingsvrije producten op de Europese markt worden toegestaan om zo de betrokkenheid van Europa bij wereldwijde ontbossing te stoppen. Het wetsvoorstel bevat sterke elementen, maar ook een aantal mazen in de wet waardoor ontbossing en natuurvernietiging alsnog ongecontroleerd door kunnen gaan. “Het begin is er, maar door die mazen in de wet kan deze alsnog omzeild worden en gaat ontbossing gewoon door,” vertelt Natasja Oerlemans, voedsel- en bossenexpert bij het Wereld Natuur Fonds (WWF-NL).

Het wetsvoorstel bevat goede onderdelen. Zo stelt het de eis dat alle producten die de Europese markt binnenkomen echt duurzaam moeten zijn en niet alleen legaal volgens de normen van het producerende land. Ook stelt het wetsvoorstel dat producten tot op de plaats van oorsprong kunnen worden getraceerd en dat er strenge maatregelen moeten worden genomen om de wetgeving te handhaven.

Er is meer nodig

Zoals de Bossenwet op dit moment beschreven is, wordt alleen bos beschermd. Pas over twee jaar wordt gekeken of ook andere soorten natuur zoals savannes in de wet opgenomen worden. Er is meer nodig volgens het Wereld Natuur Fonds. Vernietiging van natuur is één van de grootste bronnen van broeikasgasemissies, waardoor bescherming en herstel van natuur essentieel zijn in de strijd tegen klimaatverandering. Het is noodzakelijk dat behalve ontbossing ook de vernietiging van andere waardevolle natuurgebieden stopt. 

"Meer dan een miljoen burgers hebben opgeroepen tot een wet die ontbossing voor eens en voor altijd van hun bord zou halen. Met dit wetsvoorstel laat de Commissie zien dat ze heeft geluisterd met slechts met een half oor. Het is nu aan het Europees Parlement en de lidstaten om de lat hoger te leggen en deze wet sterker te maken. Nederland moet daar een belangrijke rol in blijven spelen," aldus Natasja Oerlemans. “Dat is noodzakelijk om de voetafdruk van consumptie in de Europa echt aan te kunnen pakken.”

Nederland grootste doorvoerhaven 

Wereldwijd verdwijnen grote stukken natuur om plaats te maken voor landbouw en veeteelt. Volgens een recente studie zit de uitbreiding van de landbouw achter bijna 90 procent van de wereldwijde ontbossing - een veel grotere impact dan eerder werd gedacht. De EU alleen al is verantwoordelijk voor 16% van de tropische ontbossing in verband met de internationale handel in grondstoffen zoals soja, palmolie en rundvlees. Nederland heeft, als grootste Europese importeur en doorvoerhaven van soja, palmolie en cacao, een belangrijke verantwoordelijkheid om ontbossing te stoppen. 

Borneose olifant gekapt bos WW2148338.jpg

Mogelijke aanpassingen in de wet

Volgens WWF-NL zijn er aanpassingen aan de wet nodig. Naast het voorkomen van vernietiging van natuurgebieden die geen bos zijn gaat het bijvoorbeeld ook om het waarborgen van mensenrechten. Het wetsvoorstel belet namelijk niet dat producten en goederen die verband houden met mensenrechtenschendingen op de EU-markt worden gebracht. Momenteel worden inheemse volkeren en lokale gemeenschappen over de hele wereld van hun land verdreven en worden ze geconfronteerd met toenemend geweld om plaats te maken voor landbouw. Ook moeten alle relevante producten en grondstoffen die in verband worden gebracht met natuurvernietiging onderdeel zijn van de wet.

Het voorstel laat rubber en maïs buiten beschouwing onder het voorwendsel dat deze slechts een klein deel van de ontbossing voor hun rekening nemen, terwijl ze wel in de top 10 staan van de lijst van EU-ingevoerde grondstoffen die in verband met natuurvernietiging worden gebracht. WWF-NL stelt dat het besluit over welke producten moeten worden opgenomen, gebaseerd moet zijn op objectieve en wetenschappelijke criteria.

Gerelateerde artikelen

Nicolas Villaume / WWF-US

Natuurbescherming in Brazilië: van dieptepunt naar kleine overwinning

Een van de dieptepunten in natuurbescherming in Brazilië kwam vorige week: dit jaar (in de periode augustus 2020 – juli 2021) werd 22 procent meer ontbost in de Braziliaanse Amazone dan het jaar ervoor. De ontbossing steeg hiermee tot het hoogste niveau sinds 2006. Dit maakt INPE, het Braziliaanse instituut voor ruimteonderzoek, bekend.
Meer info

NPO 3FM Serious Request brengt het Glazen Huis terug

NPO 3FM-dj's Sander Hoogendoorn, Frank van der Lende, Jorien Renkema en Rob Janssen trekken er in de week voor kerst in en maken vanuit De Nieuwe Stad in Amersfoort 24 uur per dag radio en online content met maar één doel: samen met heel Nederland zoveel mogelijk geld ophalen voor het Wereld Natuur Fonds (WWF-NL) om de regenwouden in Zuid-Amerika te beschermen en te herstellen en zo klimaatverandering tegen te gaan.
Meer info
Greg Armfield / WWF-UK

Belofte maakt schuld: actie tegen ontbossing kan niet wachten

Meer dan honderd wereldleiders zijn het eens op de VN-klimaatconferentie in Glasgow en staan samen achter één sterke belofte: geen ontbossing meer vanaf 2030. Als WWF vinden we dit natuurlijk fantastisch nieuws. Maar.. met enkel een belofte zijn we er niet. In het verleden hebben wereldleiders zich vaker gecommitteerd aan afspraken om natuur te behouden en beschermen, en deze afspraken hebben zich lang niet altijd vertaald in actie.
Meer info

Blijf op de hoogte

Ontvang inspiratie, acties, duurzame tips, het laatste natuurnieuws van WWF én 10% korting in onze duurzame webshop.