Elke Bojanowski / WWF-HK
14 juli 2020

Haai Five! Het is Shark Awareness Day

 

Het is internationale Shark Awareness Day, een dag die haaien verdienen vanwege hun belangrijke rol in de natuur. Vandaag zetten we ze dan ook graag  in the spotlight. Dat doen we aan de hand van vijf bijzondere manieren waarop haaien (maar ook roggen, die aan haaien verwant zijn), de wereld een handje helpen. Wist je bijvoorbeeld dat haaien helpen bij het tegengaan van klimaatverandering? Of dat ze onze zuurstofbronnen beschermen?

5 manieren waarop haaien en roggen de wereld helpen

1.    Klimaatstrijders van de oceaan

Je zal ze niet snel aantreffen in een klimaatmars, maar wist je dat tijgerhaaien in West-Australië ook meehelpen in de strijd tegen de klimaatverandering? Door rond te zwemmen in de ondiepe zeegrasvelden zorgen ze ervoor dat andere zeedieren, zoals zeeschildpadden en zeekoeien, niet te lang of te veel kunnen grazen. Met dikker en rijker zeegras tot gevolg, beschermt de tijgerhaai de oceaan tegen klimaatverandering, want zeegras vangt tot soms wel 35 keer meer CO2 op uit de atmosfeer dan tropische regenwouden.

Tiger shark over sea grass at Fish Tales Bahamas  Marion Kraschl - Shutterstock.jpg


2.    Architecten van de bodem

De grote bodembewoners zoals pijlstaart- en koeneusroggen zijn heuse ingenieurs. Met hun unieke manier van eten zoeken, bouwen ze mee aan holletjes en andere natuurlijke woonplaatsen voor kleinere ongewervelde dieren. Zwevend over zanderige zones, graven ze in het zand op zoek naar eten. Zo halen ze heerlijke snacks boven voor zichzelf en helpen ze ook andere zeedieren om voedsel te vinden. Van koraalvisjes op de bodem langs de paardmakrelen tot de zeevogels aan de oppervlakte zoals aalscholvers.

Stingray and jacks in Belize  Antonio Busiello  WWF-US.jpg


3.    Diepzeeduikende tuiniers

Grote, diepzeeduikende haaien en roggen kunnen fytoplankton (microscopisch kleine waterorganismen zoals algen, wieren en bacteriën) helpen groeien. Dat doen ze simpelweg door zich te verplaatsen tussen de diepste lagen van de oceaan en de oppervlakte. Een bepaalde soort duivelsrog duikt zelfs tot wel 2000 meter diep. Ze duiken naar beneden om zich te voeden, om vervolgens naar het oppervlak terug te keren en zich daar te ontlasten, waardoor ook de nodige voedingsstoffen door de oceaan verspreid worden. Zonder die essentiële voedingsstoffen zou fytoplankton, de basis van verschillende mariene voedselwebben, niet kunnen groeien. Daar zouden zelfs jij en ik de gevolgen van merken tot in onze eigen longen. Fytoplankton produceert namelijk de helft van alle zuurstof ter wereld. Dus bij elke ademhaling die je neemt, denk je maar aan onze diepzeeduikende tuiniers: de haaien en roggen.

Haai in de zee, Filipijnen WW232852


4.    Toeristische zeesterren

Dierenliefhebbers dromen van olifanten, leeuwen en gorilla’s in het wild. Voor velen van hen gaat die liefde nog dieper, tot ver onder water. Zwemmen met haaien en roggen staat steevast in de top 5 van hun bucketlist. Met deze droom voor ogen, reizen jaarlijks om en bij de 600.000 duikers de wereld rond om deze indrukwekkende wezens in hun natuurlijke omgeving te kunnen bewonderen. In 2014 bracht het haaientoerisme in Australië minstens 47 miljoen Australische Dollars in het laatje. Ook de economie van de Malediven, een kleine eilandengroep in Zuid-Azië, draait op toerisme met duiken en snorkelen als populairste toeristische activiteiten. Dit bracht in 2016 meer dan 65 miljoen US Dollar op voor de lokale economie, wat direct bijdroeg aan de duikindustrie, maar ook aan vele andere sectoren. Uit een onderzoek bleek zelfs dat 74% van de reizigers de Malediven bezocht om te duiken en gepassioneerde haaienduikers zeiden dat ze niet terug zouden keren als er geen levende haaien meer te bewonderen zouden zijn.

Walvishaai duiker WW184629.jpg


5.    De kringloop van het zeeleven

Lang nadat ze aan natuurlijke oorzaken overlijden, blijven haaien en roggen een enorme meerwaarde bieden voor de ecosystemen onder de zeespiegel. Wetenschappers die videomateriaal van de zeebodem aan de kust van Angola analyseerden, ontdekten dat de karkassen van een dode walvishaai en grote roggen op een diepte van 1.200 meter hele gemeenschappen van diepzee-aaseters voeden.

Zilverpunthaai, Fiji WW138719


Onze superhelden zijn niet onsterfelijk

Er is geen ontkennen aan dat we onze haaien en roggen niet kunnen missen! Maar helaas verliezen we er jaarlijks wel rond de 100 miljoen door (over)bevissing en bijvangst. Met het gevolg dat nu 30% van alle ruim 1.200 soorten haaien en roggen met uitsterven wordt bedreigd. Zonder concrete maatregelen en zonder onze hulp zullen sommige van deze soorten, die al rondzwemmen sinds het dinosaurustijdperk, voorgoed verdwijnen… Dat kunnen we niet laten gebeuren!

Lees hier meer over haaien, over wat WWF doet en over wat jij kunt doen

Happy Shark Awareness Day!

Gerelateerde artikelen

Floor Driessen / Bureau Waardenburg

Tweede Kamer vraagt om beschermde status voor oesterriffen

Goed nieuws voor oesterriffen in de Noordzee! Op 17 december heeft de tweede kamer een motie aangenomen die de regering vraagt om bestaande én toekomstige (platte) oesterriffen een beschermde status toe te kennen. Een mooi succes waar het Wereld Natuur Fonds en Ark Natuurontwikkeling zich de afgelopen jaren hard voor hebben gemaakt.
Meer info
Brian J. Skerry / National Geographic Stock / WWF

Camera’s op vissersboten om zeedieren te beschermen

Vandaag (19 november) lanceert het Wereld Natuur Fonds (WWF) samen met Sky Ocean Rescue het rapport “What’s in the Net”. Het rapport laat zien dat wereldwijd jaarlijks 720.000 zeevogels, 300.000 walvisachtigen, 345.000 zeehonden en zeeleeuwen, meer dan 250.000 zeeschildpadden en tientallen miljoenen haaien sterven nadat ze als bijvangst in de commerciële visserij zijn gevangen. Veel van deze soorten zijn met uitsterven bedreigd of staan op de rand van uitsterven. Het rapport concludeert ook dat de onbedoelde vangst van zeedieren kan worden voorkomen door gebruik te maken van zogeheten Remote Electronic Monitoring (REM). WWF dringt er bij overheden op aan om invoering van het monitoringssysteem te ondersteunen en zo het urgente probleem van de bijvangst van honderdduizenden vaak al bedreigde soorten zeedieren in onze oceanen te stoppen.
Meer info
WWF / ARK / Onderwaterbeelden.nl

Belang van schelpdierriffen op de Europese kaart

Het besef dat schelpdierriffen van levensbelang zijn voor gezonde zeeën vindt steeds luidere weerklank. Vorige week organiseerde de Native Oyster Restoration Alliance (NORA) voor de derde keer een conferentie over het belang van schelpdierrifherstel. Telde de eerste editie in 2017 nog zo’n 65 deelnemers, dit jaar waren dat er 196. Inmiddels houden tientallen organisaties in Europa zich bezig met het herstel van de riffen van de Europese oester. WWF en ARK Natuurontwikkeling zijn in 2015 in Nederland begonnen met actief herstel van schelpdierriffen op de Noordzee.
Meer info
Sam Hobson / WWF-UK

Extra aandacht voor plastic op World Cities Day

Op 31 oktober is het World Cities Day. Een dag om stil te staan bij de plasticvervuiling in steden en vooral bij de oplossingen die daarvoor zijn. Meer en meer steden spreken zich uit om in 2030 geen plastic meer in de natuur te veroorzaken. Deze steden doen mee met het Plastic Smart Cities-initiatief van WWF.
Meer info
WWF-Russia

Massale sterfte van zeeleven in Russisch Noordpoolgebied

Op de kust van het Russische schiereiland Kamtsjatka in het Noordpoolgebied zijn grote hoeveelheden dood zeeleven aangetroffen. WWF-experts in Rusland vermoeden dat een zeer giftige stof vanaf land in de oceaan is gelekt, waardoor een extreem hoog aantal mosselen en zee-egels op de kust aanspoelt, samen met allerlei soorten krab, schelpdieren en vissen. Kamtsjatka ligt aan de overkant van de Beringzee bij Bristol Bay in Alaska. De regio wordt beschouwd als een hotspot van onderwaternatuur die belangrijk is zowel voor dieren als mensen.
Meer info

De Plastic Pledge voor de toerismebranche: één jaar later

Sinds 26 september 2019 tekenden 200 bedrijven en toerisme-organisaties de International Tourism Plastic Pledge. Een initiatief van MVO-Nederland gesteund door WWF. We zien meer en meer plastic in de natuur en op onze vakantiebestemmingen en dat willen we niet. Vol energie en goede ging iedereen aan de slag om samen plasticvervuiling te stoppen, maar de coronacrisis heeft ons allemaal echter twee stappen achteruit doen zetten in plaats van vooruit.
Meer info

Blijf op de hoogte

Ontvang inspiratie, duurzame tips, het laatste natuurnieuws van WWF én 10% korting in onze duurzame webshop (ca. 2 mails per maand).