WWF-Brazil / Adriano Gambarini
19 juli 2022

Inheemse bomen en exotisch fruit

Zoals je misschien wel weet was het prachtige Atlantisch Regenwoud ooit 30 keer zo groot als Nederland. Door grootschalige ontbossing verdween maar liefst 85 procent van dit gebied. En dat terwijl dit regenwoud het leefgebied is van de jaguar, de tapir en wel duizend soorten vogels. Ook is het onmisbaar voor ons als mens: het Atlantisch Regenwoud voorziet 30 procent van de Zuid-Amerikaanse bevolking van drinkwater en slaat enorme hoeveelheden CO2 op. Samen met partners als SAVE Brasil en lokale boeren werken we aan het herstel van dit belangrijke gebied.

In het Braziliaanse deel van het Atlantisch Regenwoud vind je de regio Serra do Urubu-Murici. Hier staat nog slechts 2 procent van het oorspronkelijk bos overeind. Je vindt er 18 met uitsterven bedreigde vogelsoorten, 237 vogelsoorten in totaal en 35 zoogdiersoorten waaronder een recent voor de wetenschap ontdekte soort die nergens anders voorkomt: het dwergstekelvarken.

Deze dieren delen hun leefomgeving met kleinschalige boeren die stukken land beheren met afmetingen tussen 10 en 50 hectare. Ze verbouwen producten als suikerriet, bananen en verschillende soorten fruit en groente. De afgelopen jaren merkten deze boeren dat de omgeving steeds droger werd, en dat het land gevoeliger werd voor modderstromen: een direct gevolg van de ontbossing.

Een aantal boeren maakt daarom de overstap naar agroforestry: het mixen van verschillende soorten bomen zoals inheemse bomen, exotische fruitbomen, houtbomen en 'service trees'; bomen die ecosysteemdiensten leveren aan de omgeving, zoals het opslaan van stikstof en zo fungeren als bemester of het bieden van schaduw door hun snelle groei. Goed voor de boeren én goed voor de natuur.

João.png

Zaden uit het regenwoud

Door op verschillende stukken land inheemse bomen en struiken te planten ontstaan er weer aaneengesloten stukken bos – of corridors – zodat dieren zoals het stekelvarken en de met uitsterven bedreigde vogels weer veilig kunnen migreren. De zaden voor deze bomen worden verzameld in het regenwoud en opgekweekt in speciale kwekerijen.

Naast het herstellen van bos worden ook waterbronnen en de watertoevoer verbeterd. Om te laten zien hoe agroforestry werkt en welke voordelen het oplevert zijn in de regio twee Agroforestry Demonstrative Units opgezet. Samen met de landeigenaren is een samenstelling ontworpen die inkomsten oplevert én goed is voor de natuur. Maak kennis met Antônio en João!

Antônio SAVE Brasil.png

Antônio José de Souza (57)

De familie van Antônio woont al ruim 250 jaar in de regio. Samen met zijn vrouw Nazaré woont hij in Vale da Pelada, zijn twee kleinkinderen komen elke vakantie bij hen logeren. Hij verbouwt verschillende gewassen, zoals fruit, maïs en bonen, en hij houdt kippen en bijen. Antônio maakt deel uit van een groep boeren die het voortouw heeft genomen in de transitie naar agroforestry. Zo gebruikt hij bijvoorbeeld geen bestrijdingsmiddelen, en plant hij limoen, mango, avocado, koffie en medicinale planten tussen zijn bananenbomen.

João SAVE Brasil (1).jpg

João Evangelista Pereira de Lima (48)

João woont samen met zijn vrouw en dochtertje, en zit in het bestuur van de Association of Farmers in de regio. Zijn doel is om de boerengemeenschap samen te brengen en te versterken. “Er zijn veel uitdagingen. Mensen denken vaak negatief, maar er is altijd een oplossing. We moeten samen denken en werken, voor een betere toekomst. Ik ontdekte agroforestry toen ik in São Paulo woonde. Ik wil bomen, een bos rond mijn huis, gevuld met vogels en dieren. Ik wil de natuur niet kapotmaken, we moeten planten, beschermen en ons best doen”, zegt hij.

Er komt regelmatig een collega langs van SAVE Brasil om het verloop te bespreken en te kijken tegen welke uitdagingen de boeren aanlopen. Zo kunnen we hen beter ondersteunen en zorgen dat mens, dier en natuur profiteren van agroforestry. Ook wordt twee keer per jaar onderzoek gedaan naar de vogels die er leven. Bij Antônio werden de eerste keer 19 soorten geteld, bij João 20. Zo werd bijvoorbeeld de prachtige – en met uitsterven bedreigde – zevenkleurige tangare gespot!

Zevenkleurige tangare

Gerelateerde artikelen

Adriano Gambarini / WWF Living Amazon Initiative / WWF-Brazil

Versterking voor de beste beschermers van het bos

Inheemse gebieden spelen een belangrijke rol in het behoud van de Amazone. De inheemse gemeenschappen – de beste beschermers van het bos die vaak al eeuwen verbonden zijn met hun land – bewaken deze gebieden goed. De afgelopen 35 jaar vond slechts 1,6 procent van alle ontbossing in Brazilië plaats in deze beschermde regio’s.
Meer info

Europa staat (weer) in brand

Jaar op jaar lezen we berichten over hoge temperaturen, bosbranden en veel slachtoffers. We hadden enorm gehoopt dit jaar ander nieuws te kunnen brengen, maar helaas. Ook dit jaar breken de branden weer record na record. Hoge temperaturen, droogte en harde wind zorgen voor grote en oncontroleerbare vuurzeeën.
Meer info

Journalist en natuurbeschermer vermoord in Amazone

Onze angst is bewaarheid: op 15 juni zijn de lichamen gevonden van de Braziliaanse onderzoeker Bruno Araújo Pereira (41) en de Britse journalist Dom Phillips (57). De twee raakten eerder deze maand vermist in het Amazonegebied. Phillips, werkzaam voor The Guardian, en Pereira, werkzaam voor een organisatie gericht op het beschermen van inheemse gemeenschappen in Brazilië, waren in een afgelegen deel van de Amazone bezig met research voor een boek. Het gebied wordt geteisterd door illegale visserij, houtkap, mijnbouw en drugshandel.

WWF betuigt haar solidariteit en steun aan de families, vrienden en collega’s van Bruno en Dom.
Meer info

Blijf op de hoogte

Ontvang inspiratie, acties, duurzame tips en het laatste natuurnieuws van WWF in je mail én krijg 10% korting in onze duurzame webshop (inschrijven mag vanaf 16 jaar).