naturepl.com / Steven Kazlowski / WWF
27 november 2019

De toekomst van de ijsbeer: goed én slecht nieuws

De ijsbeerexperts van de International Union for the Conservation of Nature (IUCN) maakte onlangs de resultaten bekend van een uitgebreid ijsbeeronderzoek. De uitkomsten tonen de huidige situatie van verschillende ijsbeerpopulaties.

IJsberen in het hele Noordpoolgebied kampen met een enorm probleem: het verlies van hun leefgebied. Het gebied warmt twee keer zo snel op als de rest van de aarde, en het zee-ijs verdwijnt. De beren hebben zee-ijs nodig om zich te verplaatsen, om een partner te zoeken en om te jagen. Hun voortbestaan is in gevaar, tot het zee-ijs stopt met krimpen.

Het goede nieuws

IJsberen zijn door wetenschappers – op basis van hun bewegingen en genetische informatie – ingedeeld in 19 subpopulaties. De populatie van de Chukchi Zee, tussen Alaska en Rusland, bleef stabiel tussen 2008 en 2016. Deze groep heeft dus waarschijnlijk geen grote verandering doorgemaakt in die acht jaar. Ook de populatie van de Barentszzee, bij Noorwegen en Rusland, bleek stabiel tussen 2004 en 2015. Beide subpopulaties doen het dus goed, ondanks het afnemende zee-ijs de afgelopen jaren.

Wetenschappers denken dat de Chukchi-groep stabiel bleef, doordat de beren in een erg voedselrijk gebied wonen. Er zijn veel zeehonden, maar ook walrussen en walviskarkassen die aanspoelen op de stranden. Voor de Barentsz-beren ligt het anders. Deze subpopulatie werd lange tijd intensief bejaagd, tot uiteindelijk een verbod werd afgekondigd. De groep zit waarschijnlijk nog steeds in de herstelfase. De verwachting is wel dat deze groep in de toekomst in grootte zal gaan afnemen, naarmate er meer zee-ijs verdwijnt.


Het slechte nieuws

Helaas is er ook minder goed nieuws: het aantal subpopulaties dat te maken had met een afname in aantallen, is gestegen van 1 naar 4. De Canadese populaties in de Southern Hudson Bay en de Western Hudson Bay namen bijvoorbeeld met respectievelijk 17 en 18% af tussen 2011 en 2016. De onderzoekers benadrukken wel het belang van continue monitoring en onderzoek, zodat we beter begrijpen hoe ijsberen omgaan met hun veranderende leefomgeving en een goed beeld krijgen van de verschillende subpopulaties.

In sommige regio’s lijken de ijsberen het, ondanks het verdwijnende zee-ijs, goed te doen, over andere groepen weten we simpelweg nog niet genoeg om hun situatie te kunnen bepalen. Dat de ijsberen met een enorme uitdaging kampen is duidelijk. De komende jaren blijven we monitoren hoe de beren met de verandering van hun leefgebied omgaan. Hopelijk kunnen de ijsberen ook in de toekomst het hoofd boven water houden.

Gerelateerde artikelen

Uitbreiding mijn bedreigt kwetsbare dieren en mensen in Noordpoolgebied

De Mary River ijzerertsmijn in Canada opende in 2014. Momenteel wordt er zo’n 6 miljoen ton erts gewonnen en vervoerd, waarvan een groot deel naar de haven van Rotterdam. Het bedrijf achter de mijn wil de productie de komende jaren opschalen naar 12 miljoen ton erts per jaar. Hiervoor is een flinke uitbreiding van de mijn en de logistiek nodig.
Meer info

Daling ijsbeerpopulaties verwacht voor eind van deze eeuw

Voor het einde van deze eeuw nemen bijna alle ijsbeerpopulaties af; dat is de conclusie van een internationale studie naar de gevolgen van klimaatverandering op de overleving van ijsberen. Uit de studie, die werd gepubliceerd in het wetenschappelijk tijdschrift Nature Climate Change, blijkt dat alleen de populaties in de zogeheten Last Ice Area in het noorden van Canada, dit doemscenario mogelijk ontlopen.
Meer info

Noorwegen brengt Noordpool in gevaar

Bereneiland. Het klinkt als een plek uit een kinderboek. Maar Bereneiland bestaat echt, het ligt middenin de Barents Zee, tussen Noorwegen en Spitsbergen. Willem Barents ontdekte dit eiland in 1596 en kreeg het er al snel aan stok met de ijsberen daar.
Meer info

Zet Noorwegen het mes in de levensader van de Noordpool?

Tot voor kort dachten we dat de Groenlandse walvis niet meer voorkwam in de Barentszzee, als gevolg van de walvisvaart. Wetenschappers waren dan ook enorm opgelucht toen ze in deze zee, tussen het Noorse en het Russische Noordpoolgebied, onlangs een klein aantal Groenlandse walvissen ontdekten.
Meer info

Het einde van de winter: lange dagen en hongerige ijsberen

Het is weer de tijd van het jaar: ijsbeermoeders verlaten hun veilige sneeuwhol en hun jongen zetten hun eerste stappen in de wijde, witte wereld.
Meer info

Blijf op de hoogte

Ontvang inspiratie, duurzame tips, het laatste natuurnieuws van WWF én 10% korting in onze duurzame webshop (ca. 2 mails per maand).