naturepl.com / Steven Kazlowski / WWF
27 november 2019

De toekomst van de ijsbeer: goed én slecht nieuws

De ijsbeerexperts van de International Union for the Conservation of Nature (IUCN) maakte onlangs de resultaten bekend van een uitgebreid ijsbeeronderzoek. De uitkomsten tonen de huidige situatie van verschillende ijsbeerpopulaties.

IJsberen in het hele Noordpoolgebied kampen met een enorm probleem: het verlies van hun leefgebied. Het gebied warmt twee keer zo snel op als de rest van de aarde, en het zee-ijs verdwijnt. De beren hebben zee-ijs nodig om zich te verplaatsen, om een partner te zoeken en om te jagen. Hun voortbestaan is in gevaar, tot het zee-ijs stopt met krimpen.

Het goede nieuws

IJsberen zijn door wetenschappers – op basis van hun bewegingen en genetische informatie – ingedeeld in 19 subpopulaties. De populatie van de Chukchi Zee, tussen Alaska en Rusland, bleef stabiel tussen 2008 en 2016. Deze groep heeft dus waarschijnlijk geen grote verandering doorgemaakt in die acht jaar. Ook de populatie van de Barentszzee, bij Noorwegen en Rusland, bleek stabiel tussen 2004 en 2015. Beide subpopulaties doen het dus goed, ondanks het afnemende zee-ijs de afgelopen jaren.

Wetenschappers denken dat de Chukchi-groep stabiel bleef, doordat de beren in een erg voedselrijk gebied wonen. Er zijn veel zeehonden, maar ook walrussen en walviskarkassen die aanspoelen op de stranden. Voor de Barentsz-beren ligt het anders. Deze subpopulatie werd lange tijd intensief bejaagd, tot uiteindelijk een verbod werd afgekondigd. De groep zit waarschijnlijk nog steeds in de herstelfase. De verwachting is wel dat deze groep in de toekomst in grootte zal gaan afnemen, naarmate er meer zee-ijs verdwijnt.


Het slechte nieuws

Helaas is er ook minder goed nieuws: het aantal subpopulaties dat te maken had met een afname in aantallen, is gestegen van 1 naar 4. De Canadese populaties in de Southern Hudson Bay en de Western Hudson Bay namen bijvoorbeeld met respectievelijk 17 en 18% af tussen 2011 en 2016. De onderzoekers benadrukken wel het belang van continue monitoring en onderzoek, zodat we beter begrijpen hoe ijsberen omgaan met hun veranderende leefomgeving en een goed beeld krijgen van de verschillende subpopulaties.

In sommige regio’s lijken de ijsberen het, ondanks het verdwijnende zee-ijs, goed te doen, over andere groepen weten we simpelweg nog niet genoeg om hun situatie te kunnen bepalen. Dat de ijsberen met een enorme uitdaging kampen is duidelijk. De komende jaren blijven we monitoren hoe de beren met de verandering van hun leefgebied omgaan. Hopelijk kunnen de ijsberen ook in de toekomst het hoofd boven water houden.

Gerelateerde artikelen

Siberisch dorp kampt met ijsbeerinvasie

De bewoners van het dorp Ryrkaypiy in het uiterste noordoosten van Rusland hebben te kampen met een ware invasie van ijsberen in hun omgeving. De ijsbeerpatrouille van WWF helpt om te voorkomen dat er ongelukken gebeuren.
Meer info

De ‘onbereikbare’ Noordpool

De Noordpool; een ruig maar prachtig wit landschap, met veel sneeuw, ijs en temperaturen ver beneden het vriespunt. Een ongerept gebied waar fascinerende dieren leven, zoals de ijsbeer, de narwal en de walrus. We kennen de beelden, maar slechts enkelen zijn er ooit geweest. De Noordpool is immers ver weg en onbereikbaar, toch?
Meer info

2050: een ijsvrije Noordpool?

De cryosfeer – alle delen op onze aarde die bevroren zijn door ijs, sneeuw of gletsjers – dreigt te verdwijnen. Opwarming en toenemende druk van menselijke activiteiten zoals visserij en vervuiling zorgen ervoor dat deze gebieden in rap tempo veranderen. Het lijkt voor velen een ver-van-mijn-bed-show, maar wat er in de cryosfeer gebeurt heeft groot effect op andere delen in de wereld en ook op ons.
Meer info

Canada en de Inuit beschermen samen de ‘Last Ice Area’

Canada en de Inuit beschermen samen de ‘Last Ice Area’. ‘Tuvaijuittuq’ (‘het ijs smelt nooit’) wordt een van de grootste beschermde gebieden ter wereld.
Meer info

IJsberen monitoren in Spitsbergen

Jon Aars van het Norwegian Polar Institute (NPI) werkt in samenwerking met WWF mee aan het IJsberen monitoring project in Spitsbergen. Hij is soms dagen onderweg om IJsberen te (onder)zoeken. Hij plaatst geolocatie tags om het gedrag van de ijsberen te kunnen volgen. Lees hier een fragment uit zijn dagboek.
Meer info

Blijf op de hoogte

Ontvang inspiratie, duurzame tips, het laatste natuurnieuws van WWF én 10% korting in onze duurzame webshop (ca. 2 mails per maand).