21 april 2021

WWF-rapport concludeert: enorm potentieel voor rivierherstel door het verwijderen van barrières in Europa en Nederland

Europese rivieren staan vol met meer dan een miljoen barrières. Het gaat hierbij om barrières zoals dammen en stuwen die blokkades vormen voor migrerende vissen zoals zalm en steur. Uit een nieuwe studie van het Wereld Natuur Fonds blijkt dat als de onderzochte barrières met een goede potentie voor natuurherstel worden weggehaald, er bijna 50.000 kilometer aan rivieren in Europa weer vrij stromend worden. Ook in Nederland zijn mogelijkheden voor rivierherstel. Het rapport ‘The potential of barrier removal to reconnect Europe’s rivers’ analyseert een steekproef van 30.000 barrières, zoals dammen en stuwen, op grote en middelgrote rivieren in Europa en beoordeelt hun potentieel om rivieren weer met elkaar te verbinden.

Europese rivieren behoren tot de meest gefragmenteerde ter wereld. Barrières in rivieren - zoals dammen voor waterkracht - zijn een belangrijke oorzaak voor de afname van 93% in zoetwaterpopulaties van Europese trekvissen zoals de zalm en steur in de afgelopen decennia. Het verwijderen van barrières in rivieren is de snelste en gemakkelijkste maatregel om natuur te herstellen. In korte tijd verbetert de waterkwaliteit dramatisch, kunnen vissen weer migreren, bossen komen tot leven en aantallen wilde dieren - in het water en op het land – nemen een vlucht. Het resulteert in een robuuster watersysteem dat beter bestand is tegen de gevolgen van klimaatverandering. Vrij stromende rivieren kunnen hoogwater beter opvangen, water bufferen voor droge periodes en bieden een aantrekkelijk uitloopgebied voor miljoenen mensen.

Herstel in Nederland

Ook in Nederland zijn nog volop mogelijkheden om rivieren en beken vrijer te laten stromen. De studie geeft aanleiding om de situatie in Nederland verder onder de loep te nemen. Dit jaar wordt het nationaal waterprogramma voor de periode 2022-2027 en de uitwerking ervan per stroomgebied herzien. Dit biedt een uitgelezen kans om het verwijderen van barrières als maatregel op te nemen voor het herstel van rivieren, beken en uiterwaarden en zo te voldoen aan de Europese waterkwaliteitsdoelen die in 2027 gehaald moeten worden. Op dit moment scoren veel stroomgebieden een onvoldoende. Vooralsnog zijn er in Nederland geen concrete plannen om waterkrachtcentrales te verwijderen.

Nederland neemt het voortouw met het heropenen van de Haringvlietsluizen en de aanleg van een vismigratierivier door de Afsluitdijk. Het verwijderen van barrières zullen de kansen voor terugkeer van trekvissen verder vergroten.

Bas Roels, zoetwaterexpert bij WWF-NL: “In Nederland is het aandeel energie uit waterkracht slechts 0,3% van de totale energieproductie. Terwijl het verwijderen van deze centrales enorme voordelen biedt voor trekvissen. Je kunt je afvragen of we dit soort energie in Nederland wel moeten willen opwekken.”

Gerelateerde artikelen

Maico van Barneveld - DeFotoblogger.nl

Help mee in de strijd voor een goede Europese natuurherstelwet

De Europese Commissie is een publieksconsultatie gestart over een wet op het gebied van natuurherstel. Alle inwoners van de Europese Unie mogen hun mening geven over hoe deze wet er uit zou moeten zien. De oproep van Natuurmonumenten, Vogelbescherming Nederland en het Wereld Natuur Fonds is helder: vraag ook om stevige natuurwetgeving van de Europese Commissie, door de consultatie in te vullen vóór 5 april!
Meer info

Zoetwatervissen hebben het zwaar

Een derde van de zoetwatervissen wordt met uitsterven bedreigd blijkt uit het 'vergeten vissen' rapport dat vandaag is gepubliceerd door verschillende natuurorganisaties waaronder WWF.
Meer info

Nieuwe serie: Europe`s New Wild

Bij Europa denk je voornamelijk aan de rijke culturen en bruisende steden, maar de meeste mensen hebben geen idee hoe divers en spectaculair de natuur en wildlife van Europa is. De nieuwe zesdelige serie Europe`s New Wild is een inspirerend verhaal waarin je wordt meegenomen in de meest adembenemende landschappen die Europa te bieden heeft. Van de poolcirkel tot riviermoerassen, van diepe bossen tot ruige bergtoppen en ontdek welke unieke dieren allemaal in het wild van Europa leven. Europa heeft meer mooie natuur dan je in eerste instantie zou denken.
Meer info

Blijf op de hoogte

Ontvang inspiratie, duurzame tips, het laatste natuurnieuws van WWF én 10% korting in onze duurzame webshop.