Jonge haai in kieuwnet Jason Rubens / WWF

Bijvangst

Jaarlijks duizenden doden... zinloos.

  • Zinloos sterven in netten
  • Spooknetten drijven rond in zee

Waarom is bijvangst een probleem?

Behalve de vis die de vissers willen vangen, komen er ook veel andere zeedieren in de netten terecht. Haaien, walvissen, schildpadden en dolfijnen zwemmen per ongeluk een net in en kunnen hier niet meer uit ontsnappen. Walvissen kunnen daardoor niet meer naar boven zwemmen en kunnen niet meer ademhalen. Haaien worden vaak omhoog gehaald in het net door de vissers, maar niet meer terug de zee ingegooid. Zo sterven jaarlijks duizenden haaien, schildpadden en walvissen als bijvangst. Volkomen zinloos dus, en hopelijk in de toekomst vaak ook te voorkomen.

 

Verborgen gevaar: spooknetten

Per jaar komt er ongeveer 11 miljoen ton plastic afval in zee terecht, wat de leefomgeving van zeedieren enorm vervuilt. Een deel van dit plastic afval bestaat uit verloren of weggegooid vistuig, ook wel ‘spooknetten’ genoemd. Zeedieren zoals vissen, walvissen, haaien, roggen, dolfijnen en krabben komen in deze netten en lijnen vast te zitten. De netten drijven rond in zee en ‘spookvissen’ verder zonder dat dit de bedoeling is. De visnetten zijn ooit gemaakt om dieren te vangen, dus kunnen ze er meestal met geen mogelijkheid uit ontsnappen en sterven langzaam. De netten zijn gemaakt van sterke materialen zoals plastic en netten die verloren zijn gegaan zullen daardoor nog lange tijd in de zee rondzwerven. Ongeveer 29% van alle vislijnen en 6% van de visnetten blijft na het vissen achter in zee. Zo’n 45% van de zeedieren heeft hier last van, maar ook vogels en koraalriffen ondervinden problemen door dit visserij-afval.

Jordi Chias / WWF

Zeeschildpadden zitten vast

Bij het vissen op tonijn raken wereldwijd honderdduizenden zeeschildpadden jaarlijks verstrikt in visnetten, of ze blijven hangen aan vishaken of vislijnen. Ze kunnen dan niet meer naar boven om zuurstof te halen en verdrinken. Gebrek aan regelgeving en handhaving zorgt er bovendien voor dat er weinig grip is op bijvangst.

Heek te jong gevangen

Jaarlijks verdwijnen vele tonnen te jonge heek als bijvangst in de netten van de vissers. Daardoor zijn inmiddels grote hoeveelheden van deze vissoort uit de Argentijnse Zee verdwenen. En zelfs de jonge dieren zijn inmiddels commercieel van waarde geworden. Het resultaat is dat ze zich niet voort kunnen planten en de soort snel achteruit gaat.

naturepl.com / Inaki Relanzon / WWF

Wat doet WWF?

WWF werkt samen met partners en lokale bevolking aan de ontwikkeling van alternatieve, duurzame vismaterialen, om bijvangst te verminderen. We werken ook aan het opruimen en voorkomen van spooknetten. Zo wordt het water weer een veilige leefomgeving.

  • 1

    Cirkelhaken

    WWF werkt met partners aan ontwikkeling van cirkelvormige haken, in plaats van J-vormige haken. Door deze haken te gebruiken worden er veel minder zeeschildpadden gevangen als bijvangst. Ze kunnen de cirkelvormige haken namelijk moeilijker inslikken.

  • 2

    Pingers

    In de Amazonerivier worden veel rivierdolfijnen per ongeluk gevangen. Samen met de lokale bewoners ontwikkelen we een methode om te voorkomen dat de dolfijnen per ongeluk in de visnetten terechtkomen. Door middel van ‘pingers’ zenden we een hoog geluid uit dat de dolfijnen irritant vinden en waardoor ze afstand houden tot het net.

  • 3

    Spooknetten opruimen

    Stichting Duik de Noordzee schoon houdt zich bezig met het opruimen van verloren vistuig. Duikers zoeken de zee af naar spooknetten en hebben intussen al 32000 kilo opgeruimd. WWF ondersteunt dit project.

  • 4

    Onderzoeken waar het afval vandaan komt

    WWF steunt het Arctic Marine Litter Project, een project dat wil achterhalen welke visserij verantwoordelijk is voor de spooknetten en ander plastic afval in Denemarken. Zo kunnen we gerichte maatregelen nemen om te voorkomen dat de netten in de oceaan terecht komen.

  • 5

    Oproepen tot sterkere regelgeving

    WWF wil graag betere, internationale regelgeving om ervoor te zorgen dat er minder afval in de zee terecht komt. Als dit goed gehandhaafd wordt is er hopelijk minder afval dat moet worden opgeruimd.

  • 6

    Uitleg aan vissers

    WWF ontwikkelt en verspreid materiaal dat vissers uitlegt hoe ze zeedieren zoals dolfijnen, zeeschildpadden en walvishaaien weer veilig uit vistuig kunnen verwijderen wanneer ze nog leven.

Waar zijn we actief?

Onze focusgebieden voor de oceanen

James Morgan / WWF-US
Koraaldriehoek
Zet je snorkel op en duik in een van de (kleur)rijkste plekken op aarde.
Antonio Busiello / WWF-US
Caribisch gebied
Koraal, mangroves en zeeschildpadden in Nederland? Jazeker!
WWF-Aus / Chris Johnson
Zuidpool
Welkom in de wereld van de keizerpinguïn, de bultrug, de zeeolifant en de orka!
Noordzee
In het grootste natuurgebied van Nederland zwemmen wel 220 verschillende soorten vis.

Voor welke dieren zijn we actief?

Inwoners van de zee die we willen beschermen

Brent Stirton / Getty Images
Haaien
Haaien
De haai heeft als roofdier een belangrijke rol in de voedselketen in de zee, maar wordt ernstig bedreigd.
Brent Stirton / Getty Images / WWF-UK
Zeeschildpadden
Zeeschildpadden
Een op de twee zeeschildpadden neemt plastic op: er is dringend actie nodig.
Shutterstock / Earth theater / WWF
Walvissen
Walvissen
Ook grote walvissen hebben last van vervuiling.
Richard Barrett / WWF-UK
Dolfijnen
Dolfijnen
De zee wordt steeds drukker door scheepvaart. Hierdoor is het gebied niet zo veilig meer voor deze mooie zoogdieren.

Resultaten & updates

naturepl.com / David Shale / WWF

Nieuw onderzoek waarschuwt: diepzeemijnbouw bedreigt diepzeeleven en brengt wereldwijde veiligheid in gevaar

Diepzeemijnbouw creëert nieuwe economische, maatschappelijke en ecologische risico's, zonder vermindering van afhankelijkheid van grondstoffen.
Meer info
Casper Douma

Afvalwaterzuivering noodzakelijk voor gezonde koraalriffen in Caribisch Nederland

Het nieuwe rapport van Wageningen Marine Research over de kustwateren van Bonaire, Saba en Sint Eustatius laat zien dat de waterkwaliteit in Caribisch Nederland ernstig onder druk staat.
Meer info

Ze(e)ven manieren waarop we oceanen beschermen

Op World Oceans Day vieren we de oceanen en staan we stil bij wat ze allemaal voor ons doen en wat we voor hen kunnen doen.
Meer info
Shutterstock / Craig Lambert / WWF

Waarom we walvissen zoals Timmy niet redden met een transportbak, maar met een verdrag

De beelden van de jonge bultrug Timmy laten niemand onberoerd. Een gigantisch dier, gestrand en verzwakt.
Meer info
Antonio Busiello / WWF-US

10 procent van oceanen nu beschermd

Er is een wereldwijde mijlpaal bereikt, waarbij 10 procent van de oceaan nu is aangewezen als beschermd gebied. Ontdek het hier.
Meer info
Chris Johnson

Drie innovaties om dolfijnen uit de netten te houden

Kieuwnetten zijn één van de grootste bedreigingen voor walvissen en dolfijnen wereldwijd. Maar er is hoop, want mogelijke oplossingen worden nu getest.
Meer info
Jason Rubens / WWF

Wat kan ik doen?

Support de comeback

Word donateur

Help ons de natuur te beschermen met een vast bedrag per maand. Je ontvangt hierbij eventueel een leuk welkomstcadeau. Strijd mee en help de natuur weer winnen!