Peter Verhoog
15 mei 2019

Zee-engel en vleet: twee vergeten reuzen uit de Noordzee

De Noordzee was vroeger een ongekend rijke wildernis, compleet met grote haaien en roggen. Rond 1900 waren haaien zoals de zee-engel en roggen zoals de vleet hier nog letterlijk kind aan huis. Dit blijkt uit nieuw onderzoek van het Wereld Natuur Fonds en het NIOZ.

 

De zee-engel en de vleet zwommen beide zo’n 2,5 miljoen jaar geleden al in de Noordzee: er zijn fossiele tanden uit deze tijd gevonden, in de zee bij Scheveningen en in een diepe zandlaag uit het pleistoceen in Zeeland. Documenten uit de zestiende tot de negentiende eeuw laten zien dat de zee-engel en de vleet vrij algemeen waren, waarbij de vleet in grotere aantallen rondzwom dan de zee-engel. Vanaf 1900 nemen beide soorten snel in aantal af, blijkt uit vangstrapporten. Dat was het moment dat vissers hun zeilboten voor stoomboten verruilden. In de loop van de twintigste eeuw gaat het steeds sneller bergafwaarts. In de jaren zeventig is de zee-engel uitgestorven in de Noordzee en wordt de vleet nog maar een enkele keer gemeld.

Dag van de Noordzee

15 mei vieren we de Dag van de Noordzee. Een dag die het Wereld Natuur Fonds heeft uitgeroepen om extra aandacht te vragen voor de natuur in de Noordzee. En dat is hard nodig. Wereldwijd worden veel haaien- en roggensoorten bedreigd. Een nieuw beleid is dringend nodig, maar ook aan uitvoering van dat beleid nationaal en internationaal mag het niet ontbreken. Eerdere beloftes van de minister voor betere bescherming van haaien en roggen zijn nog niet waargemaakt. WWF stelde al eerder een Haai Five ‘to-do-lijst’ op voor de Minister.

Kansen voor rijke Noordzee

Tot nu toe was niet bekend dat grote haaien- en roggensoorten, zoals de zee-engel en de vleet, vlak langs onze Noordzee-kust zwommen. Dat komt doordat we doorgaans informatie van hooguit vijftig jaar geleden gebruiken. Zo kort terugkijken geeft een te schraal beeld van de Noordzee: op dat moment waren deze soorten al grotendeels verdwenen, vooral als gevolg van visserij. Speurwerk in historische bronnen laat zien dat de Noordzee veel rijker was. Grote dieren hoorden er volop bij en vervulden een belangrijke rol in het ecosysteem. De Noordzee was een geschikte paai- en opgroeiplaats voor haaien en roggen en bood deze reuzen een gevarieerd menu van garnalen, krabben, inktvissen en allerhande platvissen. Dat geeft een nieuwe kijk op de kansen voor een rijke Noordzee.

Gerelateerde artikelen

MSC-label voor Atlantische blauwvintonijn brengt herstel iconische vissoort in gevaar

Het voornemen van het MSC-keurmerk om de Atlantische blauwvintonijnvisserij het certificaat voor duurzame visvangst te geven dreigt het herstel van deze iconische vissoort ernstig in gevaar brengen. Dat voorspelt het Wereld Natuur Fonds (WWF), dat vandaag formeel bezwaar aantekent tegen de certificering.
Meer info

Palmolie Scorecard: internationale bedrijven schieten nog steeds tekort

Grote internationale voedings- en cosmeticabedrijven schieten tekort bij het stimuleren van duurzame productie van palmolie en het aanpakken van ontbossing. Dat staat in de internationale Palmolie Scorecard die het Wereld Natuur Fonds vandaag lanceert. Geen enkel bedrijf behaalt de topscore op de nieuwe randlijst, die beoordeelt wat wereldwijde merken doen om de negatieve effecten te verminderen die worden veroorzaakt door niet-duurzame inkoop van de meest gebruikte plantaardige olie: palmolie.
Meer info

David Attenborough: A Life On Our Planet

Decennialang liet de Britse bioloog en televisiemaker Sir David Attenborough een miljoenenpubliek kennismaken met de wonderen van de natuur op onze planeet. Nu, op de leeftijd van 93 jaar, komt hij met een zeer persoonlijke film. David Attenborough: A Life On Our Planet is zijn ooggetuigenverslag en zijn visie op de toekomst. Vandaag is de filmtrailer gelanceerd die laat zien dat dit één van zijn belangrijkste films zal worden.
Meer info

Blijf op de hoogte

Ontvang inspiratie, duurzame tips, het laatste natuurnieuws van WWF én 10% korting in onze duurzame webshop (ca. 2 mails per maand).