Historisch VN-verdrag voor oceanen treedt in werking
Wereld Natuur Fonds: ‘Verdrag inzake de Volle Zee’ is mijlpaal voor bescherming van walvissen, vissen en ander zeeleven buiten landsgrenzen.
Na meer dan twintig jaar onderhandelen, treedt nu eindelijk het ‘Verdrag inzake de Volle Zee’ (High Seas Treaty) in werking. Deze internationale overeenkomst maakt het voor het eerst mogelijk om het grootste deel van de oceaan, de zogeheten ‘Volle Zee’, beter te beschermen tegen menselijke bedreigingen zoals overbevissing, vervuiling, intensieve scheepvaart en diepzeemijnbouw.
De ‘Volle Zee’ ligt buiten alle nationale grenzen en beslaat ongeveer twee derde van alle oceanen. Slechts één procent hiervan is beschermd. Gezonde oceanen zijn noodzakelijk voor onze biodiversiteit, klimaatregulatie, voedselvoorziening en de wereldeconomie. Dit verdrag biedt daarom perspectief op betere bescherming van zowel het leven in zee als op het land. Het Wereld Natuur Fonds was vanaf het begin betrokken bij de totstandkoming van deze overeenkomst.
“Dit is een mijlpaal in natuurbescherming. Met dit verdrag kunnen beschermde gebieden in internationale wateren worden aangewezen en worden schadelijke activiteiten beter gereguleerd. Geweldig nieuws voor bijvoorbeeld migrerende walvissoorten die door deze internationale wateren trekken. Nu is het zaak dat industrie en overheden samen optrekken met mariene specialisten om kennis en wetenschap toe te passen in besluiten over bijvoorbeeld visserij en scheepvaartroutes, zodat het leven in zee weer kan floreren. WWF staat klaar om met alle betrokken partijen samen te werken om de doelstellingen van het verdrag te behalen”, zegt Gert Polet specialist Arctic en wildlife van het Wereld Natuur Fonds Nederland.
De 'Volle Zee' beslaat een enorm oceaanoppervlak. Bescherming hiervan speelt dan ook een sleutelrol in het functioneren van het wereldwijd mariene ecosysteem. Gezonde ecosystemen kunnen zich herstellen wanneer zij daartoe de kans krijgen, met positieve gevolgen voor alle marine biodiversteit en de mens die hiervan afhankelijk is. Kennis om te bepalen welke zeegebieden als eerste bescherming nodig hebben is hiervoor onmisbaar. Tools als BlueCorridors.org van Wereld Natuur Fonds (in 2025 bekroond met een Anthem Award) dat op basis van satelietdata migratietroutes van walvisachtigen in kaart brengt, helpen hierbij in de besluitvorming.
Oceanen beslaan meer dan 70% van onze planeet. Ze nemen bijna 90% van de extra warmte die ontstaat door broeikasgasemissies op, absorberen circa 25% van de wereldwijde CO₂-uitstoot en produceren ongeveer de helft van de zuurstof op aarde. Menselijke activiteiten zoals; destructieve visserij, vervuiling, diepzeemijnbouw en olie en gaswinning, maar ook de opwarming van de aarde zetten het zeeleven onder grote druk. In de afgelopen vijftig jaar is de biodiversiteit in zee met meer dan 50% afgenomen.
Dit verdrag is het eerste wettelijke mechanisme om internationale wateren en de mariene soorten die er leven te beschermen. Het VN-verdrag verplicht landen om samen de ecologische gevolgen van activiteiten zoals visserij, scheepvaart en grondstoffenwinning in kaart te brengen. Ook afspraken over transparantie en wetenschappelijke samenwerking. Effectieve oceaanbescherming vraagt om internationale samenwerking, omdat de grootste bedreigingen voor oceaanleven niet door afzonderlijke landen of sectoren kunnen worden aangepakt. Het ‘Verdrag inzake de Volle Zee’ formeel het ‘Biodiversity Beyond National Jurisdiction’-verdrag (BBNJ), werd in 2023 door de Verenigde Naties aangenomen. Inmiddels is het verdrag door meer dan tachtig landen bekrachtigd; ratificatie door zestig landen was vereist voor de inwerkingtreding.
Ontvang inspiratie, acties, duurzame tips en het laatste natuurnieuws van WWF in je mail én krijg 10% korting in onze duurzame webshop (inschrijven mag vanaf 16 jaar, korting is van toepassing op hele assortiment met uitzondering van Bosje Bomen en alle boeken).
