Bijna 4.000 kilometer aan vrijstromende rivieren erbij
In 2025 zijn er door heel Europa 603 overbodige dammen verwijderd. Hierdoor is 3.740 kilometer aan vrijstromende rivier ontstaan. En dat is record. Voor het vijfde jaar op rij zijn er meer rivierbarrières verwijderd dan het jaar ervoor, zo blijkt uit een rapport van Dam Removal Europe.
“De resultaten in dit rapport laten zien dat rivierherstel in Europa een echt succesverhaal is. Van iets meer dan 100 damverwijderingen per jaar zes jaar geleden naar ruim 600 in 2025 – dat laat zien hoe snel deze aanpak terrein wint. Door meer barrières te verwijderen, wordt duidelijk hoe biodiversiteit zich kan herstellen en hoe we de veerkracht tegen klimaatverandering versterken,” aldus Merijn Hougee, Head of International Landscapes bij WWF-NL.
De groeiende inzet op damverwijdering draagt direct bij aan grotere klimaatbestendigheid, verbeterde water- en voedselzekerheid en het herstel van biodiversiteit en zoetwaterecosystemen.
Rivier bij Beurzerbeek voor damverwijdering. © Matthijs de Vos / Waterschap Rijn en IJssel.
De stijgende trend weerspiegelt een snel groeiende beweging: sinds 2020 is het aantal verwijderingen verzesvoudigd. In 2025 sloten Noord-Macedonië en IJsland zich voor het eerst aan bij deze ontwikkeling, waardoor het totaal aantal deelnemende landen op 29 komt. Zweden voerde de lijst aan met 173 verwijderde barrières, gevolgd door Finland en Spanje. In Nederland zijn 7 barrières verwijderd: 3 in de Beurzerbeek, in Gelderland; 1 in de Dinkel en 1 in de Loolee, beide in Overijssel. Dit onderstreept hoe nationale inzet en samenwerking de voortgang aanzienlijk kunnen versnellen. De meeste verwijderde barrières zijn klein en verouderd, zoals duikers en stuwen. Juist deze relatief eenvoudige ingrepen zijn kosteneffectief en leveren op grote schaal een belangrijke bijdrage aan herstel.
Rivier bij Beurzerbeek na verwijdering van dam © Matthijs de Vos / Waterschap Rijn en IJssel.
Europese rivieren zijn sterk versnipperd: er zijn meer dan 1,2 miljoen barrières, waaronder dammen, stuwen en duikers. Veel daarvan zijn inmiddels overbodig, maar blokkeren nog steeds de natuurlijke stroming van water, sediment en voedingsstoffen én de migratie van soorten. Deze versnippering draagt bij aan een forse achteruitgang van biodiversiteit. Volgens de Europese Commissie wordt 42% van de zoetwatervissen in Europa met uitsterven bedreigd, terwijl bijna twee derde kwetsbaar is.
Dit recordjaar onderstreept bovendien het belang van damverwijdering voor het realiseren van bredere Europese milieudoelen. De EU Natuurherstelverordening, die in 2024 in werking trad, stelt als doel om uiterlijk in 2030 ten minste 25.000 kilometer aan rivieren weer vrij stromend te maken. Het verwijderen van barrières is een van de meest effectieve manieren om dit doel te bereiken. Tegelijk dragen deze inspanningen direct bij aan internationale ambities binnen de Freshwater Challenge om wereldwijd 300.000 kilometer aangetaste rivieren te herstellen tegen 2030. Met het groeiende momentum markeert 2025 opnieuw een mijlpaal voor rivierherstel in Europa en laat het zien dat grootschalige verandering niet alleen mogelijk is, maar al volop in gang is.
Dam Removal Europe is een samenwerking tussen zes organisaties: WWF, The Rivers Trust, The Nature Conservancy, European Rivers Network, Rewilding Europe en Wetlands International Europe. Het initiatief zet zich in voor het herstellen van vrij stromende rivieren in Europa en maakt damverwijdering tot een belangrijke herstelmaatregel.
Link naar het rapport: DRE-Progress-Report-2025.pdf
Ontvang inspiratie, acties, duurzame tips en het laatste natuurnieuws van WWF in je mail én krijg 10% korting in onze duurzame webshop (inschrijven mag vanaf 16 jaar, korting is van toepassing op hele assortiment met uitzondering van Bosje Bomen en alle boeken).